Nefs denilen olgu gerçekten çok enteresan bir hakikat bariyeridir... İnsanoğlunun bu dünyaya geliş gayesi nefsi adam etmek, terbiye etmektir. Ayet-i kerimede; “Nefs, kötülükleri emredicidir.” buyrulmaktadır. İnsan dünyaya geldiğinde ilk etapta ham ...
Dünya Nedir ve Nasıldır? Dünyaya not vermek kaçınılmaz. Bunu kimse tartışmaz, tartışmamalı. Hele hele dünyadaki güzellikleri görüp “değer-takdir duygusu”nu fıtrî ve ahlakî bakımdan önemli bulan insan kendisi için alabildiğine orijinal, alabild ...
Kur’ân’a göre bir iman ve ibadet dünyası inşa etmek ve bu misyon üzere yaşayıp bu misyon üzere de ahiret âlemine göçüp gitmek, her Müslüman’ın bu dünyadaki en önemli varlık sebebidir. “Ben, cinleri ve insanları ancak bana kulluk etsinler diye ...
“Vahiy Ortamından İlkeler” isimli çalışmanız hakkında konuşmak istiyoruz. Bu çalışmanızda “Kur’ân ayetlerinin kapsamı; yalnızca belirli bir zaman diliminde yaşayan, sınırlı sayıda insanın sorularına, ihtiyaçlarına ve yaşadıkları, karşılaştıkları h ...
Tasavvuf nedir? Tasavvufî hayatın Peygamber Efendimiz ve ashabının hayatında bir karşılığı var mıdır? Tasavvuf, İslam ahlâkının müesseseleşmiş ve fikri donanıma ermiş hâlidir. İslam’a rağmen İslam’ın dışındaki bir zihniyet değil, İslam dışında ...
Hz. Ömer (ra) anlatıyor: “Bir gün Hz. Peygamber (sav)’le birlikte oturuyorduk. Hiçbirimizin tanımadığı, beyaz elbiseli, siyah saçlı, güzel kokulu, yoldan gelmiş gibi bir hâli olmayan birisi çıkageldi. Efendimiz’in huzuruna kadar geldi, edeple önün ...
Gençlik, bir toplumun geleceği, toplumsal gelişme ve yenilenmenin ana kaynağıdır. Bağımsızlık ruhu, gelişime ve değişime açıklık, idealizm, gençliği karakterize eden en önemli özelliklerin başında gelir. Dostluk ve sevginin, kendini adama ve fedak ...
Modern teknolojinin ruh sağlığımız üzerindeki etkisini nasıl değerlendiriyorsunuz? İçinde yaşadığımız çağda kronolojik olarak zaman hızlandı ve bununla beraber bazı ruhsal sıkıntıların da ortaya çıktığı bildiriliyor. Hakikaten günümüzde hep bi ...
Hz. Muhammed (sav), çocuklarla iletişim kuran, onlarla oynayan; kısacası çocuklarla çocuklaşan ve onlarla sıcak diyaloglara giren bir peygamberdi. Siyer kaynaklarında bununla ilgili çok fazla araştırma yapmaya gerek yoktur; zira bu hususta çok say ...
İnsan kromozomlarına yüzlerce ciltlik bilgi yüklenmiştir. Her insanda ortalama yüz trilyon hücre olduğu düşünülürse ortaya çıkan dehşet boyutta kodlanmış bilgiyi insan havsalasının algılaması pek mümkün gözükmemektedir. Bu ululuk ve azamet karşısı ...
İslam âlimleri sorumluluk alanımızı iman, cihad, ahlak ve ibadet çerçevesinde değerlendiriyorlar. Bu ölçüler çerçevesinde baktığımızda günümüzdeki Müslümanların kişilik ve duruşları nasıl olmalıdır? Bugün iman, ihlas, amel, cihad, olmazsa olma ...
İhtiyacından üç beş kuruş fazla para geçince eline, bu parayı nasıl değerlendireceği konusu insanların genelini bir hayli meşgul eden, yoran düşüncelere salıyor... Dövize mi yatırsa tahvil mi alsa altınla mı değerlendirse… Hangisi daha kârlı bir y ...
Allah’ı Çok Sevenler Daima Allah’ı Anarlar “Zikir; insanı ‘şey’ olmadan önceki haline götürmekte, yani onu madde ile kirlenmeden önceki ‘berrak’ benliğine ulaştırmaya gayret etmektedir. İnsana aslında hiçbir şey olmadığı ânı hatırlatarak, Alla ...
Aynı beldede birbirinden maharetli iki ressam yaşarmış. Bir gün saraydan ikisine de “saraya bekleniyorsunuz” diye davet gider. Saraya vardıklarında, bir salona götürülürler ve kendilerine denilir ki: “Bu salonun iki duvarına resim yapılacak, kimin ...
Kibir, haset, cimrilik gibi çok tehlikeli bir kalp marazı olmasına rağmen halk arasında pek fazla bilinmeyen, manası dikkate alınmayan çok önemli bir kalp marazı, yani manevi hastalık: “UCUB”. Eminim, mikrofon elinizde camileri dolaşın, hatta âlimler ...
Namaz var. Çünkü İnsanın Allah’a olan hasreti bitmez… Namaz dünyayla başlar dünyayla biter. Ama insanın Allah’a olan hasreti bitmez… Çünkü namaz, insanın Allah’a olan hasretine ilaç olarak bir lütuf tarzında verilmiş, bahşedilmiş insana. İnsana, y ...
İcad (sade yokluktan var etmek) yüce Allah’a ait olduğu gibi imdat (var etmekten sonra ard arda yardım göndermek) de yüce Allah’a aittir. Mesela bir şey kaldıracaksın, o şeyi kaldıran güç tükenir hemen ardından yüce Allah (c.c.) sana bir güç ...
Zengin olmanın yollarını gösterirken, kapitalizmin öne attığı kavramlar yerine daha çok rızık ve bereket gibi dinî içerikli kavramlar kullanmayı tercih etmişsiniz. Bu kavramların önemini bize biraz açar mısınız? Rızık, hayatta yaşayabilmek içi ...
Sivas Burûciye Medresesi’nin son müderrislerinden merhum Tuzcu Ahmed Efendi medrese öğrencilerine “Haydi asker!” diye hitap edermiş. Buna taaccüp ederek “Bunlar asker değil Hoca Efendi! Böyle militarist bir terminoloji kullanmak nereden icap ediyo ...
İnsanları hayvanlardan ayıran en belirgin özellikler ne diye sorgulasak iki önemli ve belirleyici vasıfla karşılaşırız; bunlardan birisi akıl diğeri de hayâdır. Hayvanların kendilerine yetecek kadar bir akılları olsa da utanma veya hayâ duygusunda ...
Tasavvufî eğitimde edep, uyulması gereken temel ilkelerden birisidir. Bu manada sufiler tasavvufu, “edepten ibarettir” demek suretiyle onu, güzel ahlakın özü şeklinde tarif ettikleri görülmektedir. Kur’ân ve sünneti tasavvuf düşüncesinin merkezine ...
Alimliği, hatipliği, teşkilatçılığı ve tefekkürüyle hayatın ve insan ilişkilerinin her demine İki Cihan Serveri’nin ahlak damgasını vurmayı hedefleyen bir yürekti İsmail Karakaya. Merhamet, tevazu, diğergamlık başka türlü davranması mümkün olmayan ...
Allah (cc) Nur suresi’nin 31. ayetinde “…Ey mü’minler, hep birlikte tövbe ediniz ki kurtuluşa eresiniz!” buyurmaktadır. Enes bin Malik (r.a.)’ın rivayetine göre Resulullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Günahlardan tövbe eden, günahı olmayan gibidi ...
Kabalığın, hoyratlığın, zulmün hâkim olduğu bir dünyada fıtrat dini olan İslam insanlığa neler sunuyor ya da teklif ediyor? Ne tür sınırlar belirliyor ve tüm bunları neye dayandırıyor? Sizce estetik neye yarıyor? Hayatımızdaki karşılığı ne? İnsan ...
“İki kuark arasında yıllar… Ve birazdan öleceğiz” diye bitirmeyi düşündüğüm bir makalede başlangıçla bitiş arasında tüm hayatımız boyunca yaşadığımız ya da yaşayacağımız olaylar vardı. Özeti en fazla iki kelam arasına sığan zamanlar gibi. İftarı b ...
Kibir için, insanoğlunun en tehlikeli sınavıdır diyebiliriz. Zira sivrisinekleri üretip çoğaltan ve besleyen bataklıklar gibi, küfür ve inkârı üreten ve bunlara bağlı olarak ortaya çıkan, sevgisizlik, kin, haset, düşmanlık, zulüm gibi nice en çirk ...
Kur’ân’ın i’câzı konusunda “söze bürünmüş mucize” tabirini kullanıyorsunuz, açıklar mısınız? Buradaki derûnî zevk, günümüz insanına neler söylüyor? Örneklendirir misiniz? Yüce Allah’a hamd ü sena, Yüce Resulü’ne salât ü selamlar ederek; ...
Peygamber Efendimiz’in (sav) ismi söylenip işitildiği ve yazıldığı zaman, saygı ve hürmet ifadesi olarak O’na salavât-ı şerîfe okumak, en önemli vazifelerimizdendir. Kur’ân-ı Kerîm’de Ahzab sûresinin 56. âyet-i kerîmesinde meâlen: “Gerçekten Allah ...
Kurban Kesmenin Tarihçesi “...(Ey Muhammed!) Onlara, Adem’in iki oğlunun haberini gerçek olarak oku. Hani ikisi de birer kurban sunmuşlardı da birinden kabul edilmiş, ötekinden kabul edilmemişti. Kurbanı kabul edilmeyen; ‘Andolsun seni mutlaka ...
Anneler çocuklarını canlarından çok severler. Aklımızın almadığı bazı istisnalar çıksa da genel durum böyledir. Bu sebeple her zaman şahit olduğumuz bu gerçeği ispata gerek yoktur. Hatta bırakın insanları, hayvanlar âleminde bile annelerin yavrula ...
Kur’ân-ı Kerim’i okuyan bir Müslüman, baştan sona her şeyin Allah’a bağımlı olduğunu, bütün kudreti ve yüceliği ile birlikte Allah’ın sonsuz rahmet sahibi olduğunu bilir. Canlı ya da cansız, insanın dışındaki bütün yaratıklar kendi tabii düzenleri ...
Tembellik ve ibadet yapmamakla beraber mağfirete güvenmek, insan için çok zararlı şeylerdir. Lâkin tembellik ve mağfirete güvenmek bu zamanda çok yayılmıştır. Bu konuya vakıf olan, gaflet uykusundan uyansın ve bilsin ki nübüvvet ve salih amel ehli ...
Seyr-i sülûk kavram olarak nedir ve seyr-i sülûk, nefsin bir terbiye metodolojisi midir? “Bahrü’l-Medîd” adlı tefsirin müfessiri olan büyük Allah dostu İbni Acîbe el-Hasenî buyuruyor ki: “Seyr-i sülûk, padişahlar padişahının huzuruna giden yol ...
“Şüphesiz senin Rabbin, elbette mutlak güç sahibidir, çok merhametlidir.” (Şuara, 26/9) “Bu, Allah’ın kullarının kalplerine yerleştirdiği merhamettir ve Allah, ancak merhametli kullarına rahmet eder.” (Müslim, Cenâiz, 11; Buhârî, Merdâ, 9) ...
Tören cümlelerine alışılmış bir dünyada hayatı bir seremoni, bir oyun zannedenler yanılıyor. Hayat aslında, sonunda söylediklerimizi başta söyleme sanatı… Ölüm hakkında yazılan kitapların azlığı dahi insanın ölüme olan mesafeli duruşunu anla ...
İman ancak salih amellerle faydalıdır. Ameli husule getirmeyen itikat, insanı hüsrandan kurtarmaz. O halde salih amel nedir? Amel, iş demektir. Salih de iyi, yaraşır ve hayırlı manasına gelir. Sonradan, akıl ve nakle uygun işlere isim olmuştur. Mü ...
Kur’ân tefsirinde sahabe ve tâbiin nasıl bir yol izlemiştir? O dönemin orijinal havasını biraz anlatır mısınız? Zaman içinde hadisten uzaklaşan bir tefsir anlayışı, İslam dünyasını sizce ne denli etkilemiştir? Sahabe, Kur’ân-ı Kerîm’in ilk muh ...
Vakar nedir ? Vakar, lügat anlamı olarak; ciddi ve ağırbaşlı olma, temkinli davranma, mevki ve kişiliğin gereğini hakkı ile koruma, hafif meşrep olmama anlamında bir terimdir. Daha çözümleyici bir tarif ile vakar; “İmandaki yakînlerini iyice a ...
İnsanlık âleminden eğer tüm duyguları çekip alabilseydik sadece makine yığınları kalırdı geriye. Sevmeyen, özlemeyen, acımayan, merhamet etmeyen robotik yığınlar. Anneleri anne yapan asil duyguların hiçbiri kalmazdı annelerde. Sanatçıları ölümsüz yap ...
Gözleri, kulakları, aklı ve kalbi vahye kapalı… İnsan inkâr ederken ne kadar da ince(!)/kalın düşünüyormuş meğer!.. İmam Maturidi’nin eserlerini, o güzelim İslam alimini ve şerhlerini bir makalede okuyunca hakikatin bu denli sağlam tespiti karşısı ...
Dünya-ahiret dengesi üzerinde yoğun bir şekilde durulmasını neye bağlıyorsunuz? Sizce bu konudaki problemler nelerdir? Öncelikle böylesi önemli ve temel bir konuyu gündeme getirdiğiniz için teşekkür ederim. Denilebilir ki İslam’ın en tem ...
Damlalar düşüyor kalbime Rahman’dan. Yalnız bu yağmurun damlaları sudan değil. Her biri sevgiyi mayalayan bir tecelli. Öyle ki ufka daldıran, nefes aldıran ve insanı, “Hz. İnsan” olmaya sevk eden bir kıvılcım. Yapıyı oluşturan sevgi. “Sev, korkma ...
Değişim ve dönüşüm… Birbirini tamamlayan iki kelime... Sonsuzluk yurdundan dünyaya, buradan da ahirete… Kâinatın yaratılışındaki esrar. Yaratılan her şeyin doğasına yerleştirilmiş ve tekâmülüne ışık tutan süreç... Görünen tüm varlı ...
Gerek internette basit bir tarama yaptığımızda, gerek medyada ve gerekse de çevremizde çok sayıda intihar haberine rastlayabiliyoruz. Peki, intihara sürükleyen iç bunalımı ve sıkıntıdan insanları kim kurtaracak? Din, maneviyat, içsel dayanıklı ...
Nübüvvet müessesesinin, insanın dinlerle olan bağında iman unsuru olan bir yeri ve kaçınılmaz bir bağlayıcılığı var. Özünde Allah’ın (cc) elçileri nasıl insanlardır? Şüphesiz nübüvvet ve bunun kapsamına giren hususlar temelde vahye dayal ...
Bizler bu hayatta inandığımız şeylerin arkasında sonuna kadar dururken, ilk sıraya aldığımız değerlerimizin hafife alınması ya da sadece varlık mücadelesine girmek zorunda kaldığımız durumlarda, zillete veya kibre düşmeden bunlarla nasıl baş edili ...
Müminleri ibadet yapmaya ve günahlardan kaçmaya teşvik eden nedenler farklıdır. İnsanların çoğunluğunun Rablerine ibadet ederken ve O’nun yasaklarından kaçarken itici güçleri, cennetteki mükâfata kavuşmak ve cehennemdeki cezalardan kurtulmak duygu ...
Allah’ın Rasûlü bir hadislerinde İmanı şöyle tarif etmektedir: “İman; Allah’a, meleklerine, kitaplarına, peygamberlerine, kıyamet gününe, kadere, hayrın ve şerrin Allah’tan geldiğine inanmandır.” (Buhârî, İman, 37; Müslim, İman, 1- 7) Bu hadiste i ...
Ey mümin kardeşler! Cenab-ı Allah’ın afiyet vermesiyle ve şüphesiz bilgilerle üzerimizde pek büyük iyiliği olduğunu bilelim. Bütün erkek ve kadın Müslümanların ilim öğrenmeleri lazımdır. Yani İman ve İslam, ilimsiz tanınmaz, ilmi terk etmek ...
Cesaret; korku, endişe ve zorluk karşısında zihinsel ve ahlaksal olarak ayakta kalma gücüdür. Cesaret, erdemli bir sonuca ulaşmada bireyin kendi derinliklerinden aldığı güçtür. Birey bu gücünü, hissettiği korkuyla baş edebilmeden de alır. Diğer bi ...
